„`html
Ryczałt energetyczny z ZUS – kto otrzyma dopłatę do energii elektrycznej?
Ryczałt energetyczny to świadczenie przewidziane ustawą z 24 stycznia 1991 roku o kombatantach oraz osobach represjonowanych w czasie wojny i po jej zakończeniu. Celem tego dodatku jest częściowe pokrycie kosztów energii elektrycznej ponoszonych przez gospodarstwa domowe uprawnionych osób. Wypłatą ryczałtu zajmuje się Zakład Ubezpieczeń Społecznych, a jego wysokość jest poddawana corocznej waloryzacji, co pozwala na dostosowanie kwoty do realnych kosztów utrzymania i tempa inflacji. Od 1 marca 2025 roku miesięczna kwota świadczenia wynosi 312,71 zł. Istotne jest, że ten dodatek nie podlega opodatkowaniu oraz przysługuje bez względu na wysokość dochodów osoby uprawnionej.
Komu przysługuje ryczałt energetyczny?
Prawo do ryczałtu energetycznego posiadają wybrane grupy osób określone w ustawie. Wśród beneficjentów znajdują się:
- osoby ze statusem kombatanta lub innej osoby uprawnionej zgodnie z przepisami,
- żołnierze pełniący zastępczą służbę wojskową, którzy zostali przymusowo skierowani do pracy w kopalniach węgla, kamieniołomach, przy wydobyciu uranu lub w batalionach budowlanych,
- wdowy i wdowcy po kombatantach lub innych osobach z uprawnieniami, jeśli są świadczeniobiorcami emerytury lub renty,
- wdowy po żołnierzach przymusowo kierowanych do pracy, otrzymujące emeryturę lub rentę.
Jak złożyć wniosek o przyznanie ryczałtu energetycznego?
Aby otrzymać ryczałt energetyczny, należy wypełnić i złożyć odpowiedni wniosek – formularz ZUS-ERK, dostępny zarówno w placówkach ZUS, jak i na stronie internetowej. Do wniosku powinny zostać dołączone dokumenty potwierdzające prawo do świadczenia:
- Osoby uprawnione jako kombatanci lub represjonowani muszą przedstawić decyzję Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, potwierdzającą okres aktywności kombatanckiej bądź represje.
- W przypadku wdów i wdowców wymagane jest udokumentowanie statusu członka rodziny osoby uprawnionej.
- Żołnierze pracujący przymusowo podczas zastępczej służby wojskowej powinni załączyć zaświadczenie z Wojskowej Komendy Uzupełnień; wdowy po nich – dokument z odpowiedniego organu wojskowego.
Procedura składania i rozpatrywania wniosku
Kiedy złożyć dokumenty i ile trwa rozpatrzenie?
Wniosek o przyznanie ryczałtu energetycznego można składać przez cały rok – nie obowiązują żadne terminy graniczne. Po złożeniu wszystkich poprawnie wypełnionych dokumentów, ZUS ma maksymalnie 30 dni na decyzję i wypłatę świadczenia. Przekazanie środków następuje najpóźniej w miesiącu następującym po złożeniu wniosku.
Czy możliwe jest odwołanie od decyzji ZUS?
Jeżeli decyzja ZUS dotycząca przyznania ryczałtu energetycznego okaże się niekorzystna, istnieje prawo do złożenia odwołania – pisemnie lub ustnie do protokołu, przez tę jednostkę ZUS, która wydała decyzję. Sprawa zostaje przekazana do sądu okręgowego (wydział pracy i ubezpieczeń społecznych). Na złożenie odwołania przewidziany jest jeden miesiąc od daty doręczenia decyzji. Całe postępowanie jest wolne od opłat sądowych.
Dodatkowe wsparcie finansowe dla uprawnionych
Osoby posiadające prawo do ryczałtu energetycznego mogą równolegle korzystać z innych świadczeń:
- dodatek kombatancki – 330,07 zł miesięcznie,
- dodatek kompensacyjny – 49,51 zł miesięcznie,
- świadczenie dla żołnierzy zastępczej służby wojskowej – 330,07 zł miesięcznie,
- świadczenie dla osób deportowanych do pracy przymusowej – od 16,55 zł do 330,07 zł miesięcznie, w zależności od długości zatrudnienia.
Dostępne są również inne formy wsparcia, takie jak dofinansowanie zakupu aparatów słuchowych, leczenia uzdrowiskowego, rehabilitacji oraz uzyskanie jednorazowej lub okresowej pomocy finansowej, jeśli zostaną spełnione wymagane warunki.
Podwyżka ryczałtu energetycznego od marca 2026 – nowe kwoty świadczenia
Rada Ministrów zapowiedziała wzrost wskaźnika waloryzacji emerytur i rent na 2026 rok, który zostanie oparty na 20-procentowym udziale realnego wzrostu przeciętnego wynagrodzenia z 2025 roku. Według założeń, podwyżka wszystkich świadczeń podlegających waloryzacji, w tym ryczałtu energetycznego, wyniesie co najmniej 4,9%. Przewiduje się więc, że od 1 marca 2026 roku ryczałt energetyczny zwiększy się do 328,03 zł miesięcznie.
Ostateczna kwota podwyżki będzie zależna od wysokości wskaźnika waloryzacji, który zostanie ogłoszony po publikacji danych statystycznych przez GUS – w tym informacji o średniorocznej inflacji za 2025 rok oraz realnym wzroście przeciętnego wynagrodzenia. Dane będą dostępne do końca stycznia i najpóźniej do 10 lutego 2026 roku, co oznacza, że konkretne kwoty nowych świadczeń poznamy oficjalnie w lutym 2026 roku.
„`